25.11.2024

С.Н.Донской-II аатынан Үөрэҕи сайыннарар уонна идэни үрдэтэр үнүстүүт, СӨ АТ «Олоҥхо тыйаатыра», научнай-методическай уонна тас сибээскэ үлэҕэ Олоҥхо Киинэ, Дьокуускай куорат  үөрэҕин салалтата тэрийэн ыытар  норуот тылынан уус-уран айымньытын чыпчаала буолбут — олоҥхобут тылын-өһүн дириҥник билэргэ туһуламмыт, куйаар ситиминэн ыытыллыбыт V өрөспүүбүлүкэтээҕи   олоҥхо  олимпиадатын  түмүгэ таҕыста.

Уус-уран тылынан сааһылаан суруйары, ааҕары иҥэрэр, сиһилии ымпыктаан быһаарар сүдү айымньы олоҥхобут буоларын биллэрэр сыаллаах олимпиадаҕа 7 кылааска — 108, 8 кылааска-96,  9 кылааска — 76, 10 кылааска — 61 үөрэнээччи  барыта өрөспүүбүлүкэ  22 улууһуттан (Абый, Амма, Алдан,  Бүлүү, Горнай,  Кэбээйи, Ленскэй, Ньурба, Үөһээ Бүлүү, Сунтаар, Эдьигээн, Мэҥэ Хаҥалас, Мииринэй, Нам, Өлүөхүмэ, Орто Халыма, Таатта, Уус Алдан, Үөһээ Дьааҥы, Эбээн Бытантай, Чурапчы,  Хаҥалас  улуустарыттан)–уонна Дьокуускай куораттан   341 оҕо кытынна.  Манна даҕатан эттэххэ, 2020 сылга- 14,  2021 сылга — 16, 2022 сылга  -22,  2023 сылга -24 улуус кыттыыны ылбыта.  

Олоҥхо олимпиадатын сорудаҕа түөрт түһүмэхтээҕэ «Олоҥхо ис хоһооно», «Олоҥхо уран тыла», «Олоҥхо – үтүө санаа өрөгөйө», «Олоҥхо   тылдьыта».

Кылаас ахсын сорудахтар үөрэх бырагырааматынан киирбит олоҥхолорго тирэҕирбитэ. Кыттааччылар түһүмэхтэр сорудахтарын араастаан толорбуттар. Хоруйдарыттан көрдөххө, куйаар ситиминэн ыытылларын быһыытынан сорудахтар сигэлэрин кэмигэр хачайдаан ылбакка эбэтэр сибээс тэтимэ бытааран, сүнньүнэн техническэй  мэһэй баар буолан сорох  түһүмэхтэргэ хоруй суох. Хас биирдии  түһүмэххэ сигэ тус-туһунан ыйыллыбытын  болҕомтолоохтук көрөн толоруу мөлтөх.

Эппиэттэр ис хоһоонноругар ордук хоһу,  бөрүкүтэ суох тыллаах хоруйдар эмиэ бааллар. Хас бииирдии кыттааччы – учуутал, оскуола сирэйэ буолар.  Уопсай боротокуолга  аһара кыра бааллаах,  олох да баал ылбатах, кыттыахха эрэ диэн кураанах көрдөрүү  соччото суох.

Куйаар ситиминэн ыытыллыбыт олоҥхо олимпиадатыгар көхтөөхтүк  кыттыбыт бары  үөрэнээччилэри уонна учууталлары эҕэрдэлиибит!

Туоһу суругу хас биирдии кыттааччы хачайдаан ылар. Кыайыылаахтарга, миэстэлэспиттэргэ, биһирэбил дьупулуом ылбыт кыттааччыларга  наҕараадаҕыт электроннай почтаҕытыгар  ыытыллыаҕа.

Олоҥхону билэр, ааҕар, ырытар дьоҕургут сайда турдун!

Сыанылыыр сүбэ

Олоҥхо киһи сирдээҕи аналын туһунан өйдөбүлү биллэрэр, киһи кыаҕын, үтүөтүн уруйдуур, уран тылга уһуйар, күүстээх санааны күөдьүтэр, эрэл эрчим санааны иҥэрэр ураты тыыннаах айымньы буолар.  Олоҥхону дириҥник, араас хайысхалаахтык  үөрэтии уонна ону үөрэх ситимигэр олохтоохтук киллэрии  билиҥҥэ кэмҥэ суолталаах сорук быһыытынан турар.

С.Н.Донской-II аатынан Үөрэҕи сайыннарар уонна идэ таһымын үрдэтэр институт Олоҥхо декадатын чэрчитинэн бу дьыл сэтинньи 18-21 күннэригэр учууталларга, эбии үөрэхтээһин педагогтарыгар аналлаах   өрөспүүбүлүкэтээҕи «Олоҥхону үөрэтиигэ  ураты ньыманы  туттуу»   күрэһин  тэрийэн ыытта.

Күрэс ыытыллыытын тоҕоостооҕо үөрэх бырагырааматынан оскуолаҕа олоҥхону үөрэтии ситимэ  бигэтик, тиһиктээхтик олохтоммутунан буолар.

Күрэс сүрүн сыала – норуот үйэлэргэ муспут муудараһа түмүллүбүт айымньытын,  олоҥхо көмөтүнэн  сиэрдээх майгылаах, олоххо бэлэмнээх  киһини (үөрэнээччини) үөрэтэн-иитэн таһаарарга ураты ньыманы, араас албаһы туттуу.

Күрэскэ Амма, Ньурба, Уус Алдан, Кэбээйи, Орто Халыма, Өлүөхүмэ, Хаҥалас, Үөһээ Дьааҥы, Таатта,  Бүлүү, Мэҥэ Хаҥалас,  Чурапчы улуустарыттан уонна Дьокуускай куораттан барыта 41 сайаапка киирэн 46 кыттааччы уопуттарын тарҕаттылар.  Кыттааччылар састааптара: саха тылын уонна литературатын учууталлара, эбии үөрэхтээһин педагогтара, куруһуок-устуудьуйа салайааччылара,  араас биридимиэт(уруһуй, технология, история уонна обществознание, физкультуура, нуучча тылын уонна литературатын) учууталлара, дьыссаат иитээччилэрэ.  

Кыттааччылар олоҥхону ааҕарга үөрэнээччини угуйуу кистэлэҥнэрин,   олоҥхо тылын-өһүн ситимнээх саҥаҕа, саҥарар саҥаҕа, сурукка туттууну (киллэриини), чинчийэр үлэтин тэрийиини,  куйаар ситимин олоҥхону үөрэтиигэ туһаныы,  олоҥхо иитэр күүһүн туһунан, олоҥхо өйдөбүллэрин атын биридимиэти кытта алтыһыннаран  сүрдээх интэриэһинэй, ураты, сонун, дириҥ ис хоһоонноох  үлэлэрин сырдаттылар.

Кыттааччыларга  эр дьон учууталлар, бүтүн оскуоланан (Тааһаҕар орто оскуолата, Бүлүү улууһа), хоту улуус учууталлара кыттыбыттара олус хайҕаллаах.

Күрэс хамыыһыйатыгар Үөрэҕи сайыннарар уона идэ таһымын үрдэтэр институт филологияҕа кафедратын үлэһиттэрэ Липатова С.А., Ядрихинская Ф.В., Олоҥхо тыйаатыра, Научнай-методическэй уонна тас сибээскэ үлэҕэ Олоҥхо киинин  сүрүннүүр үлэһитэ Флегонтова У.М.,  «Сыл бастыҥ уһуйааччы-2023» I өрөспүүбүлүкэтээҕи күрэххэ «Эйгэни тэрийээчч» анал аат кыайыылааҕа В.Н.Старкова  4 күн устата  кыттааччылар уопуттарын иһиттилэр, сыаналаатылар.  

Сыаналыыр хамыыһыйа кыттааччы уопута билиҥҥи кэмҥэ тоҕоостооҕун,  «ураты буочарын», туттар ньыматын үөрэтии-иитии ис хоһоонугар  хайдах быһыылаахтык  киллэрэн, алтыһыннаран үөрэтэригэр болҕомто уурда.  Күрэс кыттааччыларын уопуттарын истэн, үлэлэрин  көрөн  баран сыаналыыр хамыыһыйа маннык түмүгү таһаарда.

Күндү учууталлар, эбии үөрэхтээһин педагогтара, күрэс кыттааччылара кэлэр кэскилбит туһугар  олоҥхо иитэр кыаҕын толору туһанан, үөрэтии хаачыстыбата тупсарыгар, байарыгар тус кылааккытын киллэрэн  таһаарыылаахтык үлэлии сылдьаргытыгар  махтанабыт!

Олоҥхобут төрөөбүт дойдуга тапталы, аймах дьон көҥүллэрин көмүскүүрү ытык иэс курдук өйдүүрү иитэр-үөрэтэр, сырдыкка ыҥырар, инникигэ эрэли үөскэтэр айымньы буолара саарбахтаммт.

Туоһу сурук, диплом электроннай аадырыстаргытыгар ыытыллар.

 Сыаналыыр сүбэ